რით ვკვებოთ პომიდორი სათბურსა და ღია გრუნტში, რომ ნასკვი უფრო სწრაფად ჩაისახოს

16
პომიდორის გამოკვება

ხდება ისეც, რომ პომიდორის ბუჩქები საღად გამოიყურება, აქტიურად იშლება ფოთლები და უხვად ყვაოდება, მაგრამ ნასკვი ცუდად ბმულობს. მიზეზი შეიძლება სხვადასხვა იყოს — არასახარბიელო ამინდიდან გამოკვების შეცდომებამდე. დღეს ვისაუბრებთ იმაზე, თუ რა გავლენა აქვს პომიდორის გამოკვებას ნასკვის წარმოქმნაზე და რომელი სასუქები რეალურად აჩქარებენ ამ პროცესს სათბურსა და ღია გრუნტში.

პომიდორის გამოკვება ნასკვის წარმოქმნისთვის: რა და როდის გადავკვათ

ნასკვის წარმოქმნისთვის მცენარეს დაბალანსებული კვება ესაჭიროება. ელემენტების ნაკლებობისას ყვავილების ნაწილი ცვივა, თუმცა ზედმეტი კვებაც საზიანოა.

რომელი ელემენტები ყველაზე მნიშვნელოვანია ნასკვისთვის

აზოტის სიჭარბისას ბუჩქი აქტიურად ივითარებს ფოთლებსა და ყლორტებს, ხოლო ყვავილობა და ნასკვის წარმოქმნა მეორე პლანზე გადადის. ბიონებისა და ყვავილობის დასაწყისში პომიდორს, უპირველეს ყოვლისა, ფოსფორი და კალიუმი სჭირდება.

ფოსფორი ფესვთა სისტემის განვითარებას ხელს უწყობს, აუმჯობესებს ბიონებისა და ყვავილობის პროცესებს და მცენარეს ტენისა და საკვები ნივთიერებების ნიადაგიდან გადატანაში ეხმარება. კალიუმი ცილოვან ცვლასა და ნახშირორჟანგის ათვისებაში მონაწილეობს, აზოტის შეთვისებას აუმჯობესებს, ნაყოფის გემოსა და დასაწყობების ვადას ზრდის და მცენარის გამძლეობას ავადმყოფობებისა და უხეირო ამინდის მიმართ ამაღლებს.

ამ პერიოდში პომიდორს კიდევ ერთი მაკროელემენტი — კალციუმი — განსაკუთრებით ესაჭიროება. მისი ნაკლებობისას ბუჩქი ზრდაში ჩამორჩება, ღეროები ხდება ხისმაგვარი, წვეროს კვირტები ხმება, ნასკვი და ყვავილები ცვივა, ხოლო ნაყოფზე წვეროს სიდამპლე ჩნდება.

ნასკვის წარმოქმნაში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ბორი. ეს მიკროელემენტი მონაწილეობს დამტვერვის პროცესში — ის მტვრის გაღივებაზე პასუხისმგებელია — საჭიროა ნაყოფის ჩასახვისთვის და ხელს უწყობს კალციუმის სწრაფ გადატანას მცენარის ქსოვილებში. ბორის ნაკლებობისას ნასკვი მნიშვნელოვნად მცირდება, ხოლო ბიონების ნაწილი ცვივა.

გამოკვების თავისებურებები სათბურსა და ღია გრუნტში

პომიდორის გამოკვებას სათბურსა და ღია გრუნტში თავისი თავისებურებები აქვს, რომელიც ნასკვის წარმოქმნაზე პირდაპირ მოქმედებს. სათბურში დახურული სივრცის გამო ტენიანობა მაღალია, ხოლო ცხელ დღეებში ტემპერატურა 30°C-ს შეიძლება გადასცდეს. ასეთ ექსტრემალურ პირობებში პომიდორის მტვერი სტერილური ხდება და დამტვერვა ვერ მიმდინარეობს. მცენარეებს რეგულარული განიავება და სტრესის შესარბილებელი გამოკვება ეხმარება.

ღია გრუნტში გაშენებული პომიდორი ამინდის ცვალებადობაზეა მთლიანად დამოკიდებული. დღისა და ღამის ტემპერატურის მკვეთრი ცვალებადობა, ხანგრძლივი წვიმები ან, პირიქით, გვალვა ნასკვის წარმოქმნას მნიშვნელოვნად ანელებს. ღია გრუნტში გამოკვების მთავარი ამოცანაა არა მხოლოდ მცენარის გამოკვება, არამედ მისი ადაპტაციური უნარისა და იმუნიტეტის გაძლიერება.

ხალხური საშუალებები ნასკვის გასაძლიერებლად

ეკოლოგიური მეურნეობის მომხრეები ხშირად სასაქონლო სასუქების გარეშე ცდილობენ, ხანგრძლივად გამოცდილ ორგანულ გამოკვებას ანიჭებენ უპირატესობას. პომიდორის მასობრივი ყვავილობის პერიოდში შესანიშნავ შედეგს იძლევა ჩვეულებრივი ხის ნაცარი — კალიუმისა და კალციუმის ხშირი წყარო, რომელიც ასევე შეიცავს სილიციუმს, ფოსფორს, მაგნიუმს, რკინას, გოგირდს, ბორს, მანგანუმს და სხვა მიკროელემენტებს.

ნაცრის შეტანისას აუცილებლად გასათვალისწინებელია, რომ მას ნიადაგის დაკალცებისა და სხვა საკვები ნივთიერებების დაბლოკვის თვისება აქვს, ამიტომ მისი ჭარბად გამოყენება არ ღირს. სტანდარტული ნორმაა 1 ჯამი ნაცარი 10 ლ წყალზე. ნაყენი დღე-ღამეს ისვენებს, შემდეგ ფილტრავენ და ბუჩქებს რწყავენ 1 ლ-ის ანგარიშით თითო ბუჩქზე. ნაცარი მშრალადაც შეიძლება გამოვიყენოთ — ბუჩქების ირგვლივ ნოტიო ნიადაგში ფრთხილად ჩავკონავთ მორწყვის წინ.

კიდევ ერთი ეფექტური ხალხური საშუალება ნასკვის გასაძლიერებლად ბორის მჟავას გამოყენებაა, რომელიც პირდაპირ ასტიმულირებს მცენარის რეპროდუქციული ორგანოების ჩასახვას. რადგან ბორი ფესვით ცუდად ითვისება, მას მხოლოდ ფოთლოვან შესაყვირებლად იხმარენ. ხსნარის მოსამზადებლად 5 გ ბორის მჟავას ცხელ (50–60°C) წყლის მცირე ნაწილში ხსნიან, შემდეგ მოცულობას ცივი წყლით 10 ლ-მდე ავსებენ. შესაყვირება სეზონში რამდენჯერმე ჩატარდება — პირველად, როცა ჩამოყალიბდება პირველი ყვავილოვანი კონა, შემდეგ — მასობრივი ყვავილობის დროს, ხოლო კიდევ ერთხელ — ნასკვის ჩასახვის დასაწყისში, როცა ნასკვი ბარდის ზომას მიაღწევს.

მინერალური სასუქები ნასკვის წარმოსაქმნელად

ორგანული გამოკვების მომზადებას დრო სჭირდება, ამიტომ ბევრი მებაღე მზა მინერალურ მონოსასუქებსა და კომპლექსებს ანიჭებს უპირატესობას. ყვავილობისა და ნასკვის წარმოქმნის პერიოდში პომიდორს კალიუმი და ფოსფორი განსაკუთრებით სჭირდება.

ზაფხულის შუა პერიოდში გამოკვებისთვის გამოიყენება სუპერფოსფატი (20 გ 1 კვ.მ-ზე ნიადაგის გაფხვიერებისას ან თხევადი გამოკვების სახით), კალიუმის მონოფოსფატი (1 ჩაის კოვზი 10 ლ წყალზე, 1 კვ.მ ნარგავზე), კალიუმის სულფატი (20 გ 10 ლ წყალზე, ხარჯი — 1 ლ ზრდასრულ მცენარეზე).

თანამედროვე ბაზარზე ასევე ხვდება მინიმალური აზოტისა და მომატებული კალიუმ-ფოსფორის შემცველობის სპეციალიზებული, წყალში ხსნადი კომპლექსური სასუქები. ისინი გამოსადეგია როგორც ფესვით, ისე ფოთლოვან გამოკვებაშიც. ფოთლოვანი ვარიანტი უკეთ შესაფერისია ტემპერატურის დაცემისას — ცივ ნიადაგში ფესვები საკვებ ნივთიერებებს ცუდად ითვისებენ — და მცენარის სწრაფი დახმარებისთვისაც, რადგან ფოთლოვან გამოკვებაში ელემენტები ფესვითზე ბევრად სწრაფად ითვისება.

პირველი კონის ყვავილობის დროს მნიშვნელოვანია პომიდორის გამოკვებაც კალციუმითა და ბორით. ეს ელემენტები საუკეთესოდ ერთად შეიტანება, რადგან ბორი კალციუმის ნიადაგიდან ათვისებას აუმჯობესებს.

როგორ ჩავატაროთ პომიდორის გამოკვება სწორად

საუკეთესო სასუქიც სარგებელს არ მოგვცემს, თუ არასწორად გამოვიყენებთ. გამოკვება ნოტიო ნიადაგზე უნდა ჩატარდეს, რათა ფესვები არ დავწვათ. ცხელ ამინდში ყველა სამუშაო დილით ან საღამოს სჯობს ჩატარდეს.

გამოკვების დაგეგმვისას მნიშვნელოვანია ნიადაგისა და მცენარის მდგომარეობის გათვალისწინება, ისევე როგორც წინა გამოკვებების გახსენებაც. მაგალითად, თუ გაზაფხულზე აზოტიანი სასუქი შევიტანეთ და ბუჩქები გადამეტებულად იშლება, აქცენტი კალიუმ-ფოსფორის შემცველ შემადგენლობებზე გადავიტანოთ. ხოლო თუ ბუჩქები სუსტი ჩანს და ნელა ვითარდება, სჯობს სრული მაკრო- და მიკროელემენტების კომპლექსი გამოვიყენოთ.

კვების ბალანსს განსაკუთრებული ყურადღება უნდა მიექცეს. ელემენტების ნაკლებობა მოსავლიანობას ამცირებს, მაგრამ ჭარბობაც იმავე შედეგამდე მიგვიყვანს. მწარმოებლის მითითებული დოზირება მკაცრად დაცული უნდა იქნეს — ხსნარის გადატენილი კონცენტრაცია სარგებელს არ მატებს, არამედ საკვები ნივთიერებების ათვისებას აბლოკავს. ფოთლოვანი დამუშავებისას წვრილხვრელიანი შესაყვირებელი გამოვიყენოთ, რათა ხსნარი ფოთლებზე თხელი ნამივით დაიფინოს და არა მსხვილ წვეთებად ჩაიჟონოს მიწაში.

პომიდორის გამოკვება ყვავილობის პერიოდში, ჩატარებული დროულად და სწორად, მდიდარი და ხარისხიანი მოსავლის საიმედო საფუძველია. არ გამოტოვოთ ეს დროითი ფანჯარა — და პომიდორი მსხვილი, გემრიელი ნაყოფებით უხვად დაგამადლებთ.